Bỏ thuế khoán với hộ kinh doanh từ 01/01/2026: chuẩn bị gì cho kỳ kê khai đầu tiên?

Theo định hướng tại Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân, phương pháp thuế khoán đối với hộ kinh doanh được chấm dứt từ ngày 01/01/2026. Thay vào đó, hộ kinh doanh nộp thuế trên cơ sở doanh thu thực tế phát sinh, có sổ sách và chứng từ đi kèm.

Khác biệt cốt lõi giữa khoán và kê khai

Tiêu chí	Thuế khoán (trước 2026)	Kê khai (từ 2026)
Căn cứ tính thuế	Doanh thu khoán do cơ quan thuế ấn định theo năm	Doanh thu thực tế từng kỳ
Chứng từ	Gần như không yêu cầu	Hóa đơn, chứng từ mua – bán, sổ theo dõi doanh thu
Tần suất	Nộp theo mức khoán	Kê khai theo tháng hoặc quý
Rủi ro	Chủ yếu là mức khoán không phản ánh đúng thực tế	Kê khai thiếu, chậm, hoặc không xuất hóa đơn

Bốn việc nên làm ngay

1. Tách bạch dòng tiền kinh doanh

Dùng riêng một tài khoản ngân hàng cho hoạt động kinh doanh. Khi doanh thu là căn cứ tính thuế, việc trộn lẫn tiền cá nhân và tiền bán hàng làm cho mọi con số trở nên khó chứng minh, cả với cơ quan thuế lẫn với chính chủ hộ.

2. Ghi nhận doanh thu hằng ngày

Không cần hệ thống phức tạp. Một sổ theo dõi doanh thu điện tử, hoặc phần mềm bán hàng ghi nhận từng giao dịch, là đủ để tái lập số liệu khi cần. Điều quan trọng là ghi ngay tại thời điểm phát sinh, không dồn cuối tháng.

3. Xác định có thuộc diện hóa đơn từ máy tính tiền hay không

Nếu doanh thu năm từ 1 tỷ đồng trở lên và hoạt động trong bán lẻ, ăn uống, nhà hàng, khách sạn, vận tải hành khách, dịch vụ giải trí…, hộ kinh doanh thuộc diện phải dùng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền theo Nghị định 70/2025/NĐ-CP. Việc này đã có hiệu lực từ 01/6/2025 và độc lập với mốc bỏ thuế khoán.

4. Lưu chứng từ đầu vào

Đây là điểm hộ kinh doanh thường bỏ qua. Không có hóa đơn mua vào thì không thể chứng minh giá vốn, và trong nhiều trường hợp chi phí đó không được ghi nhận. Hãy yêu cầu hóa đơn ngay cả với các khoản nhỏ, và lưu bản điện tử theo tháng.

Những câu hỏi thường gặp

Hộ kinh doanh nhỏ có phải chuyển đổi không? Việc chấm dứt thuế khoán áp dụng chung; tuy nhiên nghĩa vụ thuế thực tế phụ thuộc ngưỡng doanh thu không chịu thuế GTGT và thuế thu nhập cá nhân theo pháp luật hiện hành. Hộ có doanh thu dưới ngưỡng vẫn phải theo dõi doanh thu để chứng minh mình dưới ngưỡng.

Có nên chuyển thành doanh nghiệp? Khi đã phải làm sổ sách và hóa đơn đầy đủ, khoảng cách quản trị giữa hộ kinh doanh và công ty nhỏ thu hẹp đáng kể. Nếu có nhu cầu vay vốn, ký hợp đồng với khách hàng lớn hoặc xuất hóa đơn GTGT thường xuyên, chuyển đổi mô hình là phương án đáng cân nhắc, nhưng nên tính cả chi phí tuân thủ tăng thêm.

Lộ trình 90 ngày gợi ý

• Tháng 1: mở tài khoản riêng, chọn công cụ ghi nhận doanh thu, thống kê lại doanh thu 12 tháng gần nhất.
• Tháng 2: đăng ký / rà soát hóa đơn điện tử, thử nghiệm quy trình xuất hóa đơn cho khách lẻ.
• Tháng 3: chạy song song, đối chiếu số liệu sổ với số liệu hóa đơn, chốt quy trình lưu chứng từ.

Áp dụng vào cửa hàng của bạn

Bạn đang là hộ kinh doanh chuyển sang kê khai? Khó khăn lớn nhất của bạn là sổ sách, hóa đơn hay dòng tiền? Nếu cửa hàng của bạn đang phải xuất hóa đơn điện tử, BPOS Invoice lập hóa đơn ngay từ giao dịch bán hàng và kết nối tới nhà cung cấp hóa đơn cùng cơ quan thuế.

---

Bài viết do đội ngũ BPOS tổng hợp nhằm mục đích tham khảo. Văn bản pháp luật có thể được sửa đổi, bổ sung hoặc hướng dẫn thêm bằng công văn của cơ quan thuế. Trước khi áp dụng cho nghiệp vụ thực tế, bạn nên đối chiếu với bản gốc còn hiệu lực hoặc liên hệ cơ quan thuế quản lý trực tiếp.